Kto zarobi na wiatrakach?

Pomysł budowy farmy elektrowni wiatrowych na terenie gminy Pyzdry budzi coraz większe emocje.

Przez długi czas sprawa pozostawała mało znana, ponieważ większość mieszkańców nie była świadoma, że 22 grudnia 2025 roku radni podjęli uchwałę intencyjną o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla lokalizacji elektrowni wiatrowych w miejscowościach: Pyzdry, Dłusk, Rataje, Pietrzyków, Pietrzyków-Kolonia, Ksawerów i Tarnowa. Radni uruchomili procedurę na wniosek trzech korporacji wiatrakowych. Sprzeciw zgłosił jedynie Henryk Pyrzyk, wstrzymał się od głosu Karol Styczyński.

Urząd Gminy Pyzdry opublikował wymagane prawem ogłoszenia – na stronie internetowej, w prasie oraz poprzez kurendę przekazaną sołtysom. Choć formalne obowiązki zostały spełnione, działania te nie przełożyły się na skuteczne poinformowanie mieszkańców o skali projektu ani o spotkaniu informacyjnym w Pyzdrach zaplanowanym na 19 stycznia 2026 roku.

Na spotkanie w Pyzdrach przyszło zaledwie około 50 osób, w tym urzędnicy i przedstawiciele trzech firm zainteresowanych budową gigantycznych turbin wiatrowych o wysokości aż 280 metrów każda (!). Kilka osób sygnalizowało wątpliwości.

Z uwagi na niewielką frekwencję i powszechny brak informacji mieszkanka Pietrzykowa-Kolonii, Monika Grabowska, wraz z grupą mieszkańców zorganizowała kolejne spotkanie – tym razem w remizie w Pietrzykowie.

Frekwencja była znacznie wyższa: pojawiło się około 100 osób. Podczas dyskusji uczestnicy wskazywali na potencjalne zagrożenia związane z inwestycją. Przedstawiciele inwestorów próbowali polemizować, jednak w wielu kwestiach nie byli w stanie przedstawić przekonujących kontrargumentów. Burmistrz Pyzdr poinformował natomiast, że gmina mogłaby otrzymywać około 200 tys. zł rocznie od każdej turbiny.

W trakcie spotkania zebrano listę strat i zagrożeń, które – zdaniem mieszkańców – mogą dotknąć społeczność:

• Spadek wartości nieruchomości. Według badań Lipskiego Centrum Informacyjnego na rzecz Ekonomii, w miejscowościach o cennym dziedzictwie kulturowym i przyrodniczym nieruchomości położone w promieniu do 3 km od elektrowni wiatrowych tracą średnio 18% wartości. Badania pochodzą z 2019 roku, gdy turbiny były o połowę niższe niż te planowane w gminie Pyzdry.
• Negatywny wpływ na zdrowie. Hałas, infradźwięki i tzw. efekt migotania mogą oddziaływać na samopoczucie mieszkańców. Państwowy Zakład Higieny zaleca, by elektrownie wiatrowe nie były lokalizowane bliżej niż 2 km od zabudowań mieszkalnych. U nas, według radnych, wystarczy 700 metrów.
• Utrata walorów krajobrazowych. Zdaniem mieszkańców wiatraki mogą obniżyć potencjał turystyczny i osadniczy regionu, przyspieszając proces wyludniania.
• Uciążliwość dla sadowników. Turbiny zlokalizowane w pobliżu sadów mogą utrudnić pracę i pogorszyć warunki środowiskowe.
• Podziały społeczne. Inwestycja może doprowadzić do konfliktów między tymi, którzy zyskają na dzierżawie gruntów, a tymi, którzy poniosą straty.

Mieszkańcy zwracali również uwagę, że gmina, wydając zgodę na budowę, może zostać w przyszłości uwikłana w procesy sądowe. W krajach UE zapadły już pierwsze wyroki nakazujące samorządom wypłatę odszkodowań. W internecie pojawiają się ogłoszenia kancelarii prawnych oferujących prowadzenie takich spraw.

W sąsiedniej gminie Kołaczkowo, gdzie istnieją już wiatraki, mieszkańcy są zdecydowanie przeciwni instalowaniu kolejnych.

Pojawiły się również obawy dotyczące przyszłości branży. Jeśli polityka energetyczna ulegnie zmianie, a wsparcie dla tzw. zielonego ładu zostanie ograniczone, inwestycje w wiatraki mogą przestać być opłacalne. Wówczas istnieje ryzyko, że firmy odpowiedzialne za turbiny znikną z rynku, pozostawiając gminę i właścicieli gruntów z kosztownym problemem demontażu. Według obecnych szacunków likwidacja jednej turbiny może kosztować nawet 1,5 mln zł.

W podsumowaniu spotkania w Pietrzykowie uczestnicy zaproponowali m.in., by odwołać uchwałę intencyjną lub przeprowadzić referendum w miejscowościach objętych uchwałą.

Co zaproponują mieszkańcom radni, którzy podjęli „uchwałę prowiatrakową"?