Zakątek Weteranów, jedyny w Polsce azyl dla „emerytowanych” psów i koni służbowych, szykuje się do przeprowadzki z Gierłatowa do Pakszyna. Nowa siedziba to większe możliwości, ale też ogromne koszty.

Obecnie przebywa tu trzynaście psów i cztery konie. Zakątek jest dla nich ostatnim domem po wieloletniej służbie w policji i straży miejskiej. Dziś odpoczywają, otoczone troską tych, którzy najlepiej znają ich potrzeby.

POCZĄTKI

Miejsce to działa od 2017 roku. Założyli je czynni i emerytowani funkcjonariusze, którzy na co dzień pracowali ze zwierzętami. Jednym z inicjatorów powstania azylu jest Grzegorz Chmielewski – emerytowany policjant, dawniej przewodnik psa służbowego w Komendzie Miejskiej Policji w Lesznie, a później wielkopolski koordynator ds. wykorzystania psów i koni w służbach w Komendzie Wojewódzkiej w Poznaniu.

– Tym, co najbardziej mnie poruszało, był moment kończenia służby przez zwierzęta. Pies czy koń był wycofywany na podstawie protokołu, skreślany z ewidencji i na tym koniec. Następnie przekazywano go dotychczasowemu opiekunowi. Problem zaczynał się, gdy ten nie miał warunków, by się nim zająć. Zaczęliśmy wspólnie z koleżankami i kolegami z wielkopolskiej policji zastanawiać się, jak temu zaradzić. Wtedy padł pomysł stworzenia miejsca, w którym zwierzęta niemogące trafić do domów swoich przewodników mogłyby w godnych warunkach dożyć swoich dni – wspomina pan Grzegorz.

Tak zawiązało się stowarzyszenie Zakątek Weteranów. Azyl powstał w Gierłatowie w gminie Nekla.

EMERYTURA DLA PSA I KONIA

Niedługo potem stowarzyszenie rozpoczęło działania zmierzające do ustanowienia państwowych emerytur dla zwierząt służbowych. Ten cel również udało się osiągnąć! Petycje i naciski na polityków doprowadziły do zmiany przepisów. Obecnie opiekun zwierzęcia wycofanego ze służby otrzymuje środki na jego wyżywienie oraz zwrot kosztów leczenia.

Jeden z podopiecznych Zakątka Weteranów (Fot. Zakątek Weteranów)

Nie rozwiązało to jednak całkowicie problemu emerytowanych czworonożnych funkcjonariuszy. Co roku ze służby wycofywanych jest około stu psów. Nierzadko są to zwierzęta schorowane lub tolerujące wyłącznie jednego przewodnika. Psy służbowe często nie potrafią odnaleźć się w blokach czy w rodzinach z małymi dziećmi. Jeszcze trudniejsza bywa sytuacja koni. Właśnie dlatego ostatnią deską ratunku pozostaje Zakątek, choć wniosków o przyjęcie zwierząt jest znacznie więcej niż dostępnych miejsc.

O PSIE, KTÓRYCHCIAŁ DO POLSKI

– Zwierzęta przyjeżdżają do nas z całego kraju. Nasze konie pochodzą m.in. ze Śląska, Wrocławia i Warszawy, z kolei psy z Rzeszowa, Bydgoszczy, Opola i Gdańska – wylicza Agnieszka Zaworska, rzeczniczka prasowa Komendy Miejskiej Policji w Jarocinie i członkini stowarzyszenia, która oprowadza nas po azylu.

Pani Agnieszka poświęca podopiecznym każdą wolną chwilę. Jak sama przyznaje, to dla niej doskonały odpoczynek po intensywnym kontakcie z ludźmi w pracy zawodowej.

Wiele przebywających tu psów to seniorzy, wymagający regularnego podawania leków i szczególnej troski. Służba w policji czy wojsku jest niezwykle obciążająca fizycznie, dlatego zwierzęta po jej zakończeniu często cierpią na dysplazję lub inne schorzenia.

Są też psy wymagające opiekunów o silnej psychice i spokojnym podejściu. Przykładem jest Bandzior, wycofany ze służby już po czterech latach ze względu na agresję. Pies ten toleruje wyłącznie dobrze znane mu osoby. Dzięki ogromnej pracy udało się go jednak ułożyć na tyle, że pozwala się bez problemu przeprowadzić z kojca na wybieg.

– Nie oczekujemy, że psy nagle staną się przytulaśne. Staramy się je ułożyć tak, by były po prostu bezpieczne w obsłudze. Warto też pamiętać, że nierzadko przyczyną agresji u zwierzęcia jest odczuwany przez nie ból. Doskonale znamy naszych podopiecznych. Pięć psów jest łagodnych, więc bez obaw pozwalamy, by wolontariusze wychodzili z nimi na spacery. Resztą zajmujemy się osobiście – tłumaczy pani Agnieszka.

Po latach służby zwierzęta znajdują tu bezpieczną przystań (Fot. Zakątek Weteranów) 

Historie tutejszych mieszkańców bywają niezwykłe. Jeden z psów służył w białoruskiej straży granicznej, ale aż trzy razy uciekał na stronę polską. Za każdym razem przerzucano go z powrotem. Kiedy jednak pojawił się u naszych pograniczników po raz czwarty, funkcjonariusze postanowili się nim zaopiekować. Z posterunku trafił do Gierłatowa.

– To jeden z najbardziej pogodnych i spokojnych psów. Świetnie zachowuje się na spacerach, nie reaguje agresywnie na inne zwierzęta, jest po prostu przekochany. Wyraźnie też wypiękniał, odkąd dostaje odpowiednią karmę – dodaje wolontariuszka.

Ważną częścią azylu są również konie, które oprócz stajni mają do dyspozycji rozległy wybieg z fragmentem lasu. W Gierłatowie mieszkają obecnie: największy w stadzie Diamant, obdarzony naturą wesołka Kasur oraz nieśmiały Toszek. Czwarty koń, North, przebywa w zaprzyjaźnionej stajni w Zielątkowie.

Diamant i Toszek (Fot. JOG)

PRZEPROWADZKANA HORYZONCIE

Choć wprowadzenie państwowych emerytur dla zwierząt służbowych znacznie ułatwiło funkcjonowanie Zakątka, wciąż potrzebne są fundusze m.in. na transport, rachunki za energię czy bieżące utrzymanie infrastruktury. Tym bardziej że azyl stoi przed ogromnym wyzwaniem – wielką przeprowadzką. Nowa siedziba powstaje w Pakszynie w gminie Czerniejewo, w popegeerowskich budynkach przekazanych przez Skarb Państwa. Plany są ambitne, ale nieruchomość wymaga potężnego remontu. Prace budowlane już trwają, dlatego pilnie potrzebne jest wsparcie finansowe.

Wizualizacje nowej siedziby w Pakszynie (z materiałów Zakątku Weteranów) 

Stan obecny nowej siedziby

– W nowym miejscu będziemy mogli przyjąć znacznie więcej zwierząt. Planujemy przygotować 24 boksów wewnętrznych i 12 wybiegi dla psów oraz 16 boksów dla koni. Powstanie tam również miejsce pamięci dla podopiecznych, którzy odeszli, a także sala edukacyjna poświęcona historii zwierząt w służbach mundurowych. Chcemy organizować tam zajęcia dla młodzieży. Szacujemy, że na generalny remont potrzeba około dwóch milionów złotych, choć przy obecnych cenach materiałów ta kwota może okazać się niewystarczająca – zaznacza Agnieszka Zaworska.

Nowa siedziba będzie się mieścić w pobliżu niedawno oddanej do użytku ścieżki rowerowej. W planach jest stworzenie na terenie azylu specjalnego przystanku. Dzięki niemu rowerzyści będą mogli się zatrzymać, odpocząć i przy okazji poznać wyjątkowych pensjonariuszy Zakątka.

ZANIM ZASNĄ

W Zakątku powoli zbliża się wieczór. Pani Agnieszka idzie po konie, które o tej porze same podchodzą do bramy w oczekiwaniu na posiłek, roznosi psom leki. Jest bezpiecznie i spokojnie. Tak jak powinno być po służbie, zanim zasną – przed podróżą za tęczowy most.

JAK POMÓC: 

• wspierając zbiórkę na Pomagam.pl: TUTAJ

• przekazując 1,5 procent podatku: KRS 0000726652;

• wpłacając datki na konto: 53 1240 3246 1111 0010 7204 2668 (Bank PEAKO SA);

• wspierając rzeczowo;

• włączając się w wolontariat (w tej sprawie można kontaktować się z Zakątkiem pod nr. tel. 662 416 147)