Dzisiaj (4 czerwca) mija dokładnie 125 lat od Strajku Dzieci Miłosławskich i dzieci z Czeszewa, które odważnie sprzeciwiły się pruskiej germanizacji.

4 czerwca 1901 roku, idąc za głośnym przykładem rówieśników z Wrześni, grupa 28 uczniów szkoły elementarnej w Miłosławiu odmówiła odpowiadania w języku niemieckim na lekcjach religii. Jako pierwsze opór stawiły dwie dziewczynki z najwyższej klasy: Helena Nowakowska i Maria Maciejewska.

Do solidarnego protestu masowo dołączyły również dzieci z pobliskiego Czeszewa, a opór rozlał się na kolejne klasy i trwał nieprzerwanie do roku szkolnego 1903/1904.

Mimo brutalnych kar cielesnych ze strony rektora szkoły, Krukowskiego, polskie dzieci nie dały się złamać. Kierownik wymierzył jednej z inicjatorek strajku, Marii Maciejewskiej, aż 20 uderzeń kijem w rękę i 3 po plecach.

Zdesperowani rodzice, jak Stanisław Maciejewski, słali oficjalne skargi na katowanie podopiecznych, a inni, w akcie protestu, przepisywali uczniów do odległych szkół z polskimi nauczycielami, m.in. w Poznaniu czy Piaskach pod Gostyniem.

Bohaterska postawa dzieci z Miłosławia i Czeszewa zmobilizowała społeczeństwo, które zorganizowało podziemny system edukacji. Choć niemieccy nauczyciele, jak lojalny wobec Berlina Schulz, donosili władzom o tajnych lekcjach, Polacy masowo kolportowali zakazane materiały.

To właśnie strajkującym dzieciom w Czeszewie potajemnie rozdano 79 kieszonkowych śpiewników polskich, a w Miłosławiu i Mikuszewie polskie elementarze.

Rocznica ta przypomina o niezwykłym harcie ducha całych rodzin w walce o narodową tożsamość.

Na zdjęciu: Strajkujące dzieci z Miłosławia, Fot. W. Budasz z Czeszewa